Γράφει ο
Νίκος Καλλιακμάνης

Η Datura Stramonium – Δατούρα ή Στραμώνιος είναι η κοινή ονομασία φυτών της οικογένειας Σολανιδών, λέγεται και «διαβολόχορτο» ή «τατούλα».

Οι Δατούρες αποτελούν μέλη της οικογένειας των ΣΟΛΑΝΙΔΩΝ η οποία περιλαμβάνει και άλλα φυτά (καπνός, μανδραγόρας, μπελαντόνα και κοινά λαχανικά όπως η ντομάτα, πατάτα, η μελιτζάνα, η πιπεριά).

Οι πιο γνωστές ποικιλίες του φυτού, το οποίο είναι ποώδης θάμνος με αρωματικά άνθη σε όρθιο σχηματισμό και αγκαθωτούς καρπούς (βλέπε σχήμα 1 και σχήμα 2) και συναντάται αυτοφυές στην Ελλάδα, πολλαπλασιάζεται εύκολα με σπόρους, είναι :

• Datura inoxia (Διαβολόχορτο) βλέπε εικόνες 1 και 2
• Datura Stramonium (Αγκαθόμηλο)
• Datura Brugmasia (Σάλπιγγρα του αγγέλου) Δενδρώδης Δατούρα.

Εικόνα 1

Εικόνα 2

Σχηματική παράσταση ανθοφορίας και καρποφορίας στραμωνίου –
καρποί και σπόροι του φυτού

Όλα τα μέρη του φυτού περιέχουν δραστικά χημικά.

Τα λουλούδια έχουν μειωμένη περιεκτικότητα ενώ αυξημένη έχουν τα φύλλα, τα κλαδιά, οι ρίζες, οι καρποί, σπόροι του φυτού.

Όλα τα παραπάνω μέρη χρησιμοποιούνται από του τοξικομανής.

Είναι φυτό δηλητηριώδης πλούσιο σε – ΑΤΡΟΠΙΝΗ – ΥΟΣΚΥΑΜΙΝΗ – ΣΚΟΠΟΛΑΜΙΝΗ.

Οι ουσίες αυτές ανταγωνίζονται την ακετυλ-χολίνη*, ουσία που παράγεται από την διέγερση του παρασυμπαθητικού στις τελικές κινητικές πλάκες.

*Ακετυλο-χολίνη : Εστέρας της χολίνης νευροδιαβιβαστής στις νευρομυϊκές συνάψεις του ανθρώπινου σώματος, στο παρασυμπαθητικό σύστημα, στις προγογγλιακές μυϊκές ίνες και ορισμένες συνάψεις του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος (Κ.Ν.Σ.) του ανθρώπου.

ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

Η Δατούρα από αρχαιοτάτων χρόνων θεωρήθηκε θρησκευτικό εργαλείο σε όλους τους αρχαίους πολιτισμούς.

Αρχαίες αναφορές των Ινδιάνων την αναφέρουν σαν υλικό που χρησιμοποιήτο από τους Σαμάνους τους οποίους βοηθούσε να «εισχωρήσουν» σε άλλους υπαρξιακούς κόσμους.

Στους Αζτέκους θεωρείτο «ιερό φυτό». Οι σπόροι του φυτού θεωρούνται σπασμολυτικοί, τα φύλλα και τα άνθη του αφροδισιακά και κατά της επιληψίας, ρευματισμών, υστερίας, μελαγχολίας.

Στην μαγεία το φυτό σχετίζεται με τον Κρόνο και Αφροδίτη (Κρόνος : για τις θανατηφόρες ιδιότητες του, Αφροδίτη : από το σχήμα του άνθους του φυτού με την χαρακτηριστική μυρωδιά και το ειδικό σχήμα του (σαν είσοδος μήτρας!!!).

Εξ σου και η ονομασία του φυτού, Love apple = μήλο του έρωτα!!!

Το φυτό χρησιμοποιείται σαν ιερό παραισθησιογόνο στο Μεξικό και ΝΔ Αμερική.

Στην Κίνα στα κηρύγματα του Βούδα έπεφταν από τον παράδεισο σταγόνες βροχής πάνω στο φυτό.

Επίσης στην αρχαία Κίνα, εκχυλισμα του φυτού μαζί με κάνναβη μέσα στο κρασί είχε χρήση σαν αναισθητικό σε χειρουργικές επεμβάσεις.

Στην Ινδία το έτος 1578 αναφέρεται η χρήση του φυτού σαν αφροδισιακό, ενώ θεωρείτο ότι αποτελούσε το δάκρυ της θεάς Σίβα (θεά καταστροφής).

Το φυτό επίσης αναφέρεται το έτος 1578 στα γραπτά του Διοσκουρίδη.

Επίσης τον 11^ο αιώνα από Άραβα γιατρό το φυτό αναφέρεται με το όνομα Jouz-Mathal. Η λέξη Datura αποτελεί μετατροπή στα Λατινικά της λέξης Dathura στα Σανκριτικά).

Στην Ελλάδα οι ιέρειες του Απόλλωνα έκαναν χρήση του φυτού για αύξηση των προφητικών ικανοτήτων τους.

Ιστορικά το φυτό αναφέρεται από τον Σαίζπηρ (Ρωμαίος – Ιουλιέττα) Αντώνιος και Κλεοπάτρα.

Στην εποχή μας στην Ινδοκίνα σπόροι με φύλλα του φυτού ανακατεύονται με ινδική κάνναβη ή καπνό και καπνίζονται.

Κατά την επερχόμενη μέθη με Δατούρα αρχικά προκαλείται αίσθημα κόπωσης, κατόπιν ακολουθεί περίοδος παραισθήσεων – απώλεια συνείδησης.

ΟΛΑ ΤΑ ΜΕΡΗ ΤΟΥ ΦΥΤΟΥ ΕΙΝΑΙ ΤΟΞΙΚΑ!!!

Η ακριβής ποσότητα των αλκαλκοειδών που περιέχεται εξαρτάται :

1. Από το είδος του φυτού.
2. Καλλιέργεια.
3. Περιοχή.
4. Θερμοκρασία περιβάλλοντος.
5. Υγρασία.
6. Τοποθεσία.

Η ΤΟΞΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΦΥΤΟΥΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΠΡΟΒΛΕΦΘΕΙ. 

Διαφέρει η τοξικότητά του από φύλλο σε φύλλο, από φυτό σε φυτό, από εποχή σε εποχή.

Η ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΟΣΟΤΗΤΑ ΑΛΚΑΛΟΕΙΔΩΝ ΠΕΡΙΕΧΕΤΑΙ ΣΤΟΥΣ ΣΠΟΡΟΥΣ ΤΟΥ ΦΥΤΟΥ.

0,1mg ατροπίνης – σπόρος 3-6mg/10-100σπόρους

Η μέση θανατηφόρα δόση ενηλίκων ατροπίνης : >10mg.

ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΗ ΑΠΟ ΔΑΤΟΥΡΑ

Συμπτώματα : ταραχή – έντονη ναυτία – διαστολή της κόρης (μυδρίαση) – θολερότητα όρασης – ταχυπαλμία – απώλεια μνήμης – αποπροσανατολισμός – απώλεια παρόντος χρόνου – ντελίριο – ευαισθησία στους θορύβους και στο φως – ξηρότητα στόματος και οφθαλμών.

Ref. : - News 247

         - Bικιπαιδεια

         - Valentine