Γράφει η
Νίκη Καλτσόγια

Ο μήνας Ιούλιος  κουβαλάει πολλές ιστορικές μνήμες για τον τόπο. Οι πιο πρόσφατες:  Τα «ιουλιανά του 1965» με το λεγόμενο «βασιλικό πραξικόπημα», όπως έμεινε στην  πολιτική ιστορία του τόπου. Είναι ο εξαναγκασμός σε παραίτηση του λαοπρόβλητου πρωθυπουργού και αρχηγού του κόμματος της Ενώσεως Κέντρου, Γεωργίου Παπανδρέου, στις 15 Ιουλίου του  1965 . Το δεύτερο είναι η εισβολή του Αττίλα στην Κύπρο στις 20 Ιουλίου του 1974, που ακολούθησε το προδοτικό πραξικόπημα των συνταγματαρχών της ελληνικής κυβέρνησης στην Κύπρο εναντίον του Εθνάρχου Μακαρίου, που διχοτόμησε την Κύπρο και έφερε τη χώρα στο χείλος του πολέμου με την Τουρκία, αλλά οδήγησε και στην κατάρρευση του στρατιωτικού καθεστώτος στην Ελλάδα, με τον τότε πρωθυπουργό συνταγματάρχη Ιωαννίδη και Πρόεδρο της Ελληνικής Δημοκρατία (!!) τον Φαίδωνα Γκιζίκη. Κατάρρευση που οριοθετεί και την επάνοδο της χώρας στην ομαλή δημοκρατία. Οι παλιότεροι έζησαν από κοντά τις ιστορικές αυτές στιγμές της νεώτερης ιστορίας του τόπου. Μιας ιστορίας που δε γράφεται μόνο στα μεγάλα βιβλία και έρευνες, αλλά μιας ιστορίας που πονάει πάρα πολύ να τη θυμάται κανείς. Άλλο να διαβάζεις την ιστορία του τόπου σου και άλλο να τη ζεις από μέσα.

Ας είναι. Τώρα ζούμε μια νέα περίοδο «ιουλιανών». Αυτή που άρχισε με το δημοψήφισμα της 25^ης Ιουνίου, με το περίφημο  και περήφανο “ΟΧΙ” του λαού στα σκληρά μέτρα που επέβαλε στη χώρα η Ευρωπαϊκή Ένωση: Τα «ιουλιανά του 2015». Είναι η αναμέτρηση της ελληνικής κυβέρνησης, κυβέρνησης συνεργασίας μεταξύ  του πρώτου κόμματος της αριστεράς του ΣΥΡΙΖΑ που ήταν ο μεγάλος νικητής των εκλογών της 25^ης Ιανουαρίου2015 και του συντηρητικού κόμματος των ΑΝ.ΕΛΛ., με το ιερατείο της Ευρωπαϊκής  Ένωσης, το  Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, το Euro group, αλλά και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Ειλικρινά μπερδεύουμε τα επίσημα θεσμικά όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης   με το ρόλο των πρωταγωνιστών των μεγάλων κρατών της Ένωσης και κυρίως της Γερμανίας.  Έτσι κι’  αλλιώς στην εποχή μας τα «κέντρα λήψης των αποφάσεων είναι αόρατα», ή τουλάχιστον κάνουμε πως δεν τα βλέπουμε.

Όμως όλο αυτό το κλίμα εκτός από την επίσημη πολιτική σκηνή, ευρωπαϊκή και διεθνή, παίζεται και σε εθνικό επίπεδο. Και σ’  αυτό το τελευταίο εκτός των πρωταγωνιστών επί σκηνής είναι και ο χορός, που εκπροσωπεί το λαό στην αρχαία τραγωδία. Και αυτός ο λαός, σε μεγάλο βαθμό είναι αυτονομημένος από τους πρωταγωνιστές. Μεγάλο ασφαλώς θέμα, αλλά είναι η πραγματικότητα που θα μπορούσε να περιγραφεί με όλη της τη γυμνή αλήθεια. Και εδώ ως λαός δε λαμβάνεται το σύνολο των ελλήνων ως ενιαία οντότητα, αλλά με την πραγματική του σύνθεση. Δηλαδή ομάδες που κινούνται σε διαφορετικές κλίμακες και επιδιώκουν διαφορετικά και συχνά αλληλοσυγκρουόμενα συμφέροντα. Τα μεγάλα θύματα κυρίως οι νέοι και οι άνεργοι. Και η αβεβαιότητα σκοτώνει. Διχάζει. Κλονίζει πίστεις και αξίες κοινής ζωής και μοίρας ενός λαού.

Έτσι, ό,τι βιώσαμε στα «ιουλιανά του 1974» το βιώνουμε και τώρα: Πανικός στο λαό που δρα σαν αγέλη. Ο φόβος του grexit, του ξαναγυρίσματος στη δραχμή. Η απώλεια των οικονομιών. Το τρέξιμο στα σούπερ μάρκετ, όπως στις αλήστου μνήμης εικόνες αμέσως μετά την εισβολή του Αττίλα στην Κύπρο και το φάσμα του πολέμου, όπου ο κόσμος έτρεχε κι’  αγόραζε ό,τι έβρισκε για να έχει. Τότε βρήκαν την ευκαιρία όλοι οι έμποροι τροφίμων ν’  απαλλαγούν απ’  ό,τι σκάρτο και  ληγμένο εμπόρευμα είχαν. Και σε τιμές; Αυτό άλλο.  Και αυτά και τώρα. Άδειασαν τα σούπερ μάρκετ. Ξεφορτώθηκαν ό,τι σαβούρα είχαν. Αλλά άδειασαν και οι Τράπεζες από τις καταθέσεις των πολιτών.  Και δυστυχώς το άδειασμα των Τραπεζών είναι το πιο τραγικό, για τις άμεσα αρνητικές συνέπειές του για την έξοδο από την κρίση. Και  αυτοί που είχαν μεγάλες καταθέσεις ήταν η μεσαία και ανώτερη τάξη. Οι τραγικές συνέπειες αυτών των ενεργειών, ακόμα και επώνυμων πολιτικών και όλων ανεξαιρέτως των κομμάτων βλέπουν το φως της δημοσιότητας, για να μη περιοριστούμε μόνο στο λαό, στην ευρεία του όρου έννοια. Οι ειδήσεις των εφημερίδων στα θέματα αυτά είναι καθημερινές. Τα χθεσινά ΝΕΑ (23 Ιουλίου) έγραφαν στο πρωτοσέλιδο: Οι εφοπλιστές αντιδρούν στα νέα μέτρα φορολόγησης και έχουν ένα PLANBE, δηλαδή την αλλαγή σημαίας.  Πόσο τραγικό και μόνο να το σκέφτεται κανείς.

Όλη αυτή η σκληρή πραγματικότητα που βιώνουμε μου θύμισε την ιστορία μιας σεβάσμιας και αξιολάτρευτης ηλικιωμένης κυρίας, χήρας ανώτερου αξιωματικού του στρατού. Της Κυρίας Σοφίας, με “κ” κεφαλαίο για μένα, μητέρας δύο φιλενάδων μου. Στη εθνική τραγωδία του 1974 μια ανιψιά της, που ήξερε ότι είχε χρήματα στην Τράπεζα τη συμβούλεψε: «Θεία πάρε τα λεφτά σου από την Τράπεζα γιατί κινδυνεύουν άμεσα να χαθούν.  Κάν’ τα λίρες. Πάρ’ τα στο σπίτι» Κι’  εκείνη με το νηφάλιο, γαλήνιο ύφος, που το κράτησε μέχρι που έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 102 ετών,  της απάντησε:

«Άκουσε παιδί μου. Εγώ όταν ήταν η Κατοχή ζούσαμε στην Καλαμάτα. Και τότε οι Γερμανοί φρούραρχοι είχαν βγάλει διαταγή όλα τα σπίτια να αφήνουν  ανοικτά πόρτες και παράθυρα όλη μέρα, ανεξάρτητα αν έχει κρύο ή ζέστη. Ήταν για να μπορούν να μπαίνουν στα σπίτια μας ό,τι ώρα ήθελαν. Αυτό δε θα το επιτρέψω στην οικογένειά μου τώρα. Η μοίρα μας είναι κοινή».

Εγώ τώρα, σ’  αυτό θα πρόσθετα, όχι κάτι δικό μου, αλλά την ίδια την επιταγή που πρέπει να τηρούμε με όλο το σεβασμό, ανεξάρτητα κόστους. Και αυτή βγαίνει από την ίδια την ουσία της έννοιας του λαού:

Γίνε λαός. Νιώσε την κοινή μοίρα που βγαίνει από την κοινή καταγωγή σου, την κοινή χώρα σου. Σεβάσου το ηθικό στοιχείο που βγαίνει από τη μακραίωνη ιστορία σου και τις  αξίες που έπλασες.  Έχε συνείδηση της πολιτικής σου ύπαρξης κι’ ελευθερίας. Ακόμη θυμήσου ότι στην ιστορική σου πορεία  λ α ό ς   και  έ θ ν ο ς   υπήρξαν  μία αδιάσπαστη ενότητα