Παρασκευή
6 Νοεμβρίου 2026
Ημερήσια ηλεκτρονική εφημερίδα, Αρ. φύλλου 5892RSS FEED
Σακχαρώδης διαβήτης και καρδιαγγειακή νόσος (μακροαγγειοπάθεια)
Γράφει ο
Νίκος Καλλιακμάνης

Συνήθως τη στατιστική και τα στοιχεία που μας παρέχει αυτή, τα θεωρούμε ανιαρά και τα εκλαμβάνουμε σαν παράθεση αριθμών και συνήθως τα αγνοούμε.

 

Αυτό δεν συμβαίνει στην περίπτωση του Σακχαρώδη Διαβήτη που τείνει να εξελιχθεί σε παγκόσμια επιδημία και αναφερόμαστε στην καρδιαγγειακή νόσο, η οποία σαν μακροαγγειοπάθεια ευθύνεται για  ποσοστό 80% των θανάτων των ατόμων με Σ.Δ.

 

Ειδικά η στεφανιαία νόσος εμφανίζει 2πλάσιο κίνδυνο θανάτου στους διαβητικούς άνδρες, 5πλάσιο στις γυναίκες με Σ.Δ.

 

Η μακροαγγειοπάθεια η οποία επιπλέκει τον Σ.Δ. και αποδίδεται στην υπερινσουλιναιμία, στην δυσλιπιδαιμία, στην υπεργλυκαιμία, περιλαμβάνει τα μεγάλα αγγεία του ανθρώπινου οργανισμού, και προκαλεί :

1.    Στηθαγχικά ενοχλήματα (25% Σ.Δ. χωρίς ενοχλήματα!!!).

2.    Εμφρακτό μυοκαρδίου το οποίο πρέπει να σημειωθεί ότι μπορεί να επέλθει «σιωπηλά» χωρίς τα χαρακτηριστικά προκάρδια άλγη, λόγω της νευροπάθειας που επιπλέκει τον Σ.Δ. – Καρδιακή ανεπάρκεια.

3.    Παροδικά ισχαιμικά επεισόδια – αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια.

4.    Περιφερικές αγγειοπάθειες.

 

Επίσης οι διαβητικοί ασθενείς με έμφραγμα μυοκαρδίου παρουσιάζουν διπλάσιο κίνδυνο θνητότητας κατά την νοσηλεία τους, συγκριτικά με τα υγιή άτομα.

 

Γενικά μελέτες έχουν αποδείξει ότι η εμφάνιση Σ.Δ. σε ηλικία 50 ετών συνοδεύεται με κίνδυνο ανάπτυξης καρδιαγγειακής νόσου για την υπόλοιπη ζωή της τάξεως 57 – 67% και στα δύο φύλα και εμφανίζει μείωση του προσδόσιμου επιβίωσης κατά 8 – 10 έτη.

 

Για πολλά χρόνια ο Σακχαρώδης Διαβήτης

δεν εθεωρείτο απλός παράγοντας κινδύνου για

στεφανιαία νόσο αλλά ισοδύναμο στεφανιαίας νόσου.

 

Βέβαια για την ανάπτυξη της καρδιαγγειακής νόσου σε εδάφη Σ.Δ. λαμβάνουν μέρος και άλλοι παράγοντες (βλέπε Πίνακα 1) όπως πιστεύεται σήμερα.

 

Έτσι, σήμερα η καρδιαγγειακή νόσος σε έδαφος Σ.Δ. εμφανίζει πολυπαραγοντικούς συντελεστές οι οποίοι μετέχουν στην παθογένεια και εξέλιξή της.

 

Ιδιαίτερη μνεία πρέπει να γίνει για την ρύθμιση :

α) της δυσλιπιδαιμίας

β) της αρτηριακής πίεσης

γ) της γλυκαιμικής ρύθμισης.

 

Η ρύθμιση του σακχάρου αίματος σε σχέση με την πρόληψη της καρδιαγγειακής νόσου φαίνεται ιδιαίτερα σημαντική στα πρώτα χρόνια διάγνωσης του Σ.Δ. αλλά απαιτείται μεγάλο χρονικό διάστημα (περίπου 20 χρόνια) ώστε να επέλθει σημαντική μείωση των μακροαγγειακών συμβαμάτων που προκαλούνται σε έδαφος Σ.Δ.

 

ΠΙΝΑΚΑΣ 1

ΠΡΩΤΟΓΕΝΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗΣ ΝΟΣΟΥ

ΣΕ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ – ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ

ΚΑΠΝΙΣΜΑ

ΔΙΑΚΟΠΗ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.)

< 130/80mmHg

LDL χοληστερόλη

Στόχος < 100mg/dL

Λήψη υπολιπιδαιμικής αγωγής ανεξάρτητα από επίπεδα LDL αν η ηλικία είναι > 40 ετών και υπάρχει 1 τουλάχιστον παράγοντας κινδύνου*. Σε Σ.Δ. χαμηλού κινδύνου χορήγηση στατίνης αν τιμές LDL > 100 ή επί παρουσίας παραγόντων κινδύνου.

Τριγλυκερίδια

< 150mg/dL

HDL

Αύξηση HDL > 40mg/dL ♂ και > 50mg/dL ♀

Προθρομβωτική κατάσταση

Μικρή δόση ασπιρίνης (75-162mg/hm) σε άτομα ΣΔ > 50 ετών άνδρες ή > 60 ετών γυναίκες + 1 παράγοντας κινδύνου.

Γλυκαιμική Ρύθμιση

HbA1C < 7%

Παχυσαρκία – Υπέρβαρη Σ.Δ. – Β.Μ.Ι. ≥ 25kg/m2

Απώλεια 5% - 7% σωματικού βάρους

Σωματική άσκηση

Αεροβική άσκηση μέτριας έντασης 150΄/εβδομάδα ή αεροβική άσκηση έντονη 90΄/εβδομάδα

 

*ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ για τον Σ.Δ.2 αποτελούν :

  1. 1.    ΗΛΙΚΙΑ > 45 χρονών
  2. 2.    ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ
  3. 3.    ΤΡΟΠΟΣ ΖΩΗΣ
  4. 4.    ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ Σ.Δ.
  5. 5.    ΑΤΟΜΙΚΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΓΙΑ ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΓΛΥΚΟΖΗΣ
  6. 6.    ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ
  7. 7.    ΕΜΦΑΝΙΣΗ Σ.Δ. ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΚΥΗΣΗ
  8. 8.    ΤΟΚΕΤΟΣ ΒΡΕΦΟΥΣ > 4.1 Kgr.
  9. 9.    ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ – ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑΣ

10. ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΠΟΛΥΚΥΣΤΙΚΩΝ ΩΟΘΗΚΩΝ

11. ΦΥΛΕΤΙΚΗ ΚΑΤΑΓΩΓΗ (Μαύρη φυλή – Ισπανική – Ινδοαμερικάνικη Προέλευση).

 

Φαίνεται επίσης ότι η συσχέτιση της υπεργλυκαιμίας με την στεφανιαία νόσο και την θνητότητα από καρδιαγγειακά νοσήματα είναι μεγαλύτερη στους διαβητικούς με Σ.Δ. Τύπου 1 συγκριτικά με τους Σ.Δ. Τύπου 2.

 

Έτσι, αύξηση τιμής ΗbA1C (γλυκοζιωμένης αιμοσφαιρίνης) κατά 1% αυξάνει τον κίνδυνο θνητότητας κατά 53%!!! στο Σ.Δ.1. Στον Σ.Δ. η ίδια μεταβολή προκαλεί αύξηση 8%.

 

Τα υπέρβαρα άτομα με Β.Μ.Ι. ≥ 25Kg/m2 με τιμές τριγλυκεριδίων προς HDL ≥ 3,0 και τιμές ινσουλίνης ≥ 108μmol/L εμφανίζουν μεγάλο κίνδυνο ανάπτυξης Σ.Δ. και πρέπει να εξετάζονται για Σακχαρώδη Διαβήτη με παρακολούθηση σακχάρου νηστείας για τουλάχιστον κάθε 3 χρόνια και εφόσον οι τιμές γλυκόζης αίματος είναι φυσιολογικές και κάθε χρόνο αν οι τιμές γλυκόζης αίματος αποκαλύπτουν παθολογικές τιμές (βλέπε Πίνακα 2).

 

ΠΙΝΑΚΑ 2

ΔΟΚΙΜΑΣΙΑ

ΦΥΣΙΛΟΓΙΚΕΣ ΤΙΜΕΣ

ΕΛΑΤΤΩΜΑΤΙΚΟΣ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ ΓΛΥΚΟΖΗΣ

Σ.Δ.

F.P.G. = Fasting Plasma Glucose Τιμές γλυκόζης αίματος κατά την διάρκεια νηστείας

< 100

100 - 125

≥ 126

O.G.T.T. = Oral Glucose Tolerance Test – Επίπεδο σακχάρου αίματος 2 ώρες μετά φαγητό.

Δια του στόματος λήψη γλυκόζης και τιμές γλυκόζης μετά παρέλευση 2 ωρών

< 140

140 - 199

≥ 200

 

 

 

Υ.Γ.: Οι πληροφορίες που παρέχονται από τον παρόντα ιστότοπο έχουν καθαρά ενημερωτικό και εγκυκλοπαιδικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστούν ιατρικές διαγνώσεις και θεραπείες.

 

Ref.: - Merck Man 18th ed.

-  Διαβητολογικά Νέα τεύχος 51