Γράφει η Μαρίνα Κουρμπέλα

Οι διευκολύνσεις και τα πρόσθετα μέτρα, που πρότεινε η Επιτροπή για την Ελλάδα, με τροποποίηση του κανονισμού1303/2013 περί καθορισμού κοινών διατάξεων, προκειμένου να γίνει σωστή, γρήγορη και αποτελεσματική απορρόφηση των κονδυλίων του ΕΣΠΑ 2014-2020, αλλά και προγραμμάτων του ΕΣΠΑ 2007-2013, συζητούνται στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, που συνεδριάζει στο Στρασβούργο. 

Η θέση της κοινοβουλευτικής Επιτροπής Περιφερειακής Ανάπτυξης, που έχει συντάξει τη σχετική έκθεση, όσο και οι γνωμοδοτήσεις συναρμοδίων κοινοβουλευτικών επιτροπών είναι τόσο ευνοϊκές για την Ελλάδα, που επιτρέπουν την πρόβλεψη, ότι η σχετική πρόταση   κανονισμού θα εγκριθεί από το Ευρωκοινοβούλιο,  χωρίς κανένα πρόβλημα. 

Ενδεικτικό της αναγνώρισης από το Κοινοβούλιο της ανάγκης να εφαρμοστούν τα προτεινόμενα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή μέτρα είναι και το γεγονός, ότι το θέμα αυτό έχει τεθεί ως πρώτο θέμα συζήτησης στις εργασίες της Ολομέλειας του Σώματος, που άρχισαν, σήμερα στο Στρασβούργο.

Άλλωστε, και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην πρόταση κανονισμού αναφέρει, πως «δεδομένου του επείγοντος χαρακτήρα της στήριξης που απαιτείται, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να τεθεί σε ισχύ αμέσως».

Τι προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην πρόταση κανονισμού, με τον οποίο τροποποιείται ο κανονισμός 1303/2013 περί καθορισμού κοινών διατάξεων των ταμείων κλπ., μεταξύ άλλων προτείνει:

Α)Αύξηση του ποσού της προχρηματοδότησης

Για να εξασφαλιστεί ότι η Ελλάδα διαθέτει επαρκή οικονομικά μέσα για να ξεκινήσει η υλοποίηση των προγραμμάτων της περιόδου 2014-2020 που στηρίζονται από τα Ταμεία και το ΕΤΘΑ το 2015 και το 2016, είναι σκόπιμο να αυξηθεί το επίπεδο της αρχικής προχρηματοδότησης που καταβάλλεται στα επιχειρησιακά της προγράμματα, στο πλαίσιο του στόχου «Επενδύσεις στην ανάπτυξη και την απασχόληση», και στα προγράμματα που στηρίζονται από το Ευρωπαικό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας (ΕΤΘΑ), μέσω της καταβολής πρόσθετης αρχικής προχρηματοδότησης κατά τα έτη αυτά. κάθε έτος, το 2015 και το 2016, ύψους 3,5% του ποσού της ενίσχυσης από τα Ταμεία και το ΕΤΘΑ για ολόκληρη την περίοδο προγραμματισμού.

Προϋποθέσεις

Για να εξασφαλιστεί ότι το ποσό της πρόσθετης αρχικής προχρηματοδότησης θα χρησιμοποιηθεί αποτελεσματικά και θα αποδοθεί στους δικαιούχους των Ταμείων και του ΕΤΘΑ το συντομότερο δυνατόν, έτσι ώστε οι δικαιούχοι να μπορούν να υλοποιήσουν τις σχεδιαζόμενες επενδύσεις και να λάβουν την επιστροφή των χρημάτων αμέσως μετά την υποβολή των αιτήσεων πληρωμής, το ποσό της πρόσθετης προχρηματοδότησης θα πρέπει να επιστρέφεται στην Επιτροπή, εάν δεν συνοδεύεται από ικανοποιητικό επίπεδο αιτήσεων πληρωμών που υποβάλλονται στην Επιτροπή εντός ορισμένης προθεσμίας.

Β)Αύξηση του ποσού συγχρηματοδότησης από την ΕΕ στο 100%

Για να βελτιωθεί η αποτελεσματική χρήση των διαθέσιμων πόρων για τη χρηματοδότηση των ενεργειών στο πλαίσιο των επιχειρησιακών προγραμμάτων για τους στόχους «Σύγκλιση» και «Περιφερειακή ανταγωνιστικότητα και απασχόληση» που στηρίζονται από τα Ταμεία και έχουν εγκριθεί για την περίοδο 2007-2013 στην Ελλάδα, τα μέγιστα ποσοστά συγχρηματοδότησης και το ανώτατο όριο πληρωμών των προγραμμάτων στο τέλος της περιόδου προγραμματισμού θα πρέπει να αυξηθούν. Για να εξασφαλιστεί ότι οι πόροι, που καθίστανται διαθέσιμοι κατ’ αυτόν τον τρόπο, χρησιμοποιούνται αποτελεσματικά για τη χρηματοδότηση επιτόπιων επενδύσεων, πρέπει να προβλεφθεί μηχανισμός υποβολής εκθέσεων.

Θετικές επιπτώσεις: εξοικονομήσεις για τον ελληνικό προϋπολογισμό, περίπου 2 δισεκ. ευρώ 

Με βάση τις νέες ρυθμίσεις, που προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, από τους ευρωβουλευτές αναφέρεται, πως

εκτός από τον προεφοδιασμό ύψους 2.025.600 εκατ. ευρώ, η κατάργηση της ανάγκης για εθνική συγχρηματοδότηση, που προκύπτει από την εφαρμογή μέγιστου ποσοστού συγχρηματοδότησης 100% στις επιλέξιμες δαπάνες, αναμένεται να οδηγήσει σε εξοικονομήσεις για τον ελληνικό προϋπολογισμό, που πλησιάζουν τα 2 δισεκ. ευρώ. Με αυτή την τροποποίηση των διατάξεων του Κανονισμού περί Κοινών Διατάξεων, επισημαίνουν, τα προτεινόμενα μέτρα έχουν στόχο να αντιμετωπίσουν μια σοβαρότατη έλλειψη ρευστότητας της ελληνικής οικονομίας και να προσφέρουν μια άμεση και εντελώς απαραίτητη τόνωση στις επενδύσεις, επιτρέποντας την ταχεία δρομολόγηση μεγαλύτερου αριθμού έργων.

Οι επισημάνσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής 

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο σχέδιο κανονισμού αναφέρει, πως η Ελλάδα έχει πληγεί από τις συνέπειες της χρηματοπιστωτικής κρίσης κατά τρόπο μοναδικό. Η κρίση οδήγησε σε σταθερά αρνητικά ποσοστά μεγέθυνσης του ΑΕΠ στην Ελλάδα επί σειρά ετών, γεγονός που, με τη σειρά του, προκάλεσε σοβαρά προβλήματα ρευστότητας και έλλειψη διαθέσιμων δημόσιων πόρων για τις δημόσιες επενδύσεις που απαιτούνται για την προώθηση μιας βιώσιμης ανάκαμψης. Το γεγονός αυτό δημιούργησε μια έκτακτη κατάσταση, η οποία πρέπει να αντιμετωπιστεί με συγκεκριμένα μέτρα.

Είναι σημαντικό, η έλλειψη ρευστότητας και δημόσιων πόρων στην Ελλάδα να μην παρεμποδίσει τις επενδύσεις στο πλαίσιο των προγραμμάτων που στηρίζονται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και το Ταμείο Συνοχής («τα Ταμεία») και από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας («ΕΤΘΑ»), προσθέτει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή..