Γράφει ο
Φώτης Θαλασσινός

Είναι κάτι νέοι τραγουδιστές που χάνονται στη μέγγενη των δισκογραφικών εταιρειών. Τους βλέπω στα πρώτα τους βήματα να ισορροπούν μοναδικά ανάμεσα σε διαφορετικές μουσικές. Ροκ, έντεχνο, λαϊκό, ραπ. Όλα τα είδη του ενορχηστρωμένου λόγου τους ανήκουν.

Μέχρι να αφεθούν στις παμφάγες περικοκλάδες της ελληνικής αγοράς. Όλοι έχουμε εμπειρίες από την άσχημη πραγματικότητα της χώρας μας. Όλο και κάποιο όνειρο μας εξαϋλώθηκε όντας αδύναμο να αναμετρηθεί μόνο του με τους manager και τους πιονέρους των δημοσίων σχέσεων. Αυτό βέβαια δεν είναι σε καμμιά περίπτωση κανόνας και, για να επιστέψω στα της μουσικής, είναι παρήγορο να βλέπεις να παράγεται μουσική με ενωτική για τους ακροατές δύναμη, μουσική για να σε ταξιδέψει, μουσική για να σε συγκινήσει.

Χθες το βράδυ με συντρόφευε με τις ώρες η αγαπημένη μου αρμαθιά από τραγούδια. Μαζί μου άκουγε τη δική του και ένας γείτονας από μια κοντινή -στην δικιά μου- πολυκατοικία. Αυτός ακούει καθημερινά και σε πολύ δυνατή ένταση Παντελή Παντελίδη. Τον καταλαβαίνω. Ίσως να ένιωσε πως έχασε ένα δικό του άνθρωπο. Όταν βρίσκεις τον εαυτό σου μέσα σε μελοποιημένα βιώματα-στιχουργήματα είναι πραγματικά δύσκολο να αποχωριστείς αυτόν που σου έδωσε τόσο πολλά συναισθήματα. Εγώ είχα αφεθεί στην αναθάρρηση απ’ το τραγούδι Διόδια. Μουσική του Σταύρου Σιόλα και ερμηνεία του ίδιου μαζί με την Φωτεινή Βελεσιώτου. Στίχοι της Π. Κυριάκου.

Θεωρώ πως είναι μια σύνθεση που αξίζει να την ζήσει κανείς. Ιδιαίτερα άνθρωποι που πιεσμένοι από εσωτερικές δυσκολίες, αποπροσανατολίζονται μέσα στο συσκοτισμό των σκέψεων τους. Τα Διόδια είναι ένα τραγούδι επανεκκίνησης της ζωής, ένα τραγούδι απελευθερωτικό, αισιόδοξο. Προτείνει την νέα ζωή μετά από κάθε ήττα στην παλιότερη. Τα χρώματα που αλλάζουν, οι δρόμοι χωρίς διόδια αναπεπταμένοι μπροστά στον πληγωμένο άνθρωπο. Όλα μπορούν να αλλάξουν κι εσύ, ω! άνθρωπε, μην παροπλίζεσαι ποτέ. Θα έρθουν καινούργιες μέρες και «τα βουνά θα σμίγουν ένα-ένα» (στίχος απ’ το τραγούδι) για ‘σένα και την χαρά σου. Η φωνή της Βελεσιώτου ερμηνεύει με συγκλονιστικό τρόπο όσα περιγράφονται στο κομμάτι. Θα τολμούσα να πω ότι εδώ δεν έχουμε τελικά να κάνουμε με ερμηνεία αλλά με την μελωδική αφήγηση εμπειριών. Το τραγούδι είναι ένας ακραιφνής ύμνος στο συλλογικό και διανθρώπινο κατόρθωμα της ψυχικής ανάτασης μετά την εξουθένωση. Ίσως αυτό , ίσως και άλλα πολλά.

Μετά απ’ τα Διόδια ήθελα να μπω σε πιο δικά μου ακούσματα. Και δικά σας. Δεν γράφω αυτά τα κείμενα για ‘μένα. Όταν λέω δικά μας ακούσματα αναφέρομαι σ’ εκείνα τα τραγούδια που μας προσφέρουν πολύ ξεχωριστές και ποικίλες για τον καθένα συγκινήσεις. Οι αναγνώσεις αυτών των μουσικών είναι πολλές και διαφορετικές μεταξύ τους.

Έτσι επέλεξα ν’ ακούσω το Δεν Είμαι από Εδώ του Παύλου Παυλίδη. Στίχοι, μουσική και ερμηνεία, όλα δικά του. Ο Παύλος Παυλίδης απεικονίζει μέσα στους στίχους του εικόνες πολύ δυνατές για όλους , εικόνες που παρέμεναν για καιρό δίχως να έχουν αποτυπωθεί σε στίχους , πεζό κείμενο ή ζωγραφική. Πουθενά. Ξέρω πως οι άνθρωποι όταν ταξιδεύουν με το αυτοκίνητο τους κοιτάζουν τον κόσμο να φεύγει πίσω τους σαν αυτός ο κόσμος να κινείται αντίστροφα με την πορεία του αυτοκινήτου. Και αυτός ο κόσμος που χάνεται απ’ το οπτικό πεδίο των επιβατών είναι η ισχυρότερη τεκμηρίωση πως οι ίδιοι έχουν ξεκινήσει πράγματι ένα ταξίδι. Οι ακροατές του τραγουδιού με την εικόνα αυτή ως εφαλτήριο, σαγηνευμένοι απ’ την ομορφιά των γραμμών στους δρόμους που σαρώνει το εκάστοτε τροχήλατο όχημα φεύγουν, απογειώνονται σε άλλες πόλεις , σε άλλες γαίες. Γιατί μέσα στο Δεν Είμαι από Εδώ παρουσιάζεται μια αόρατη πόλη , όπως αυτές στο έργο του Ίταλο Καλβίνο. Μια πόλη κατοίκους που ποτέ δεν αναγνωρίζουν την πόλη ως πόλη. Είναι μια πόλη αξεπέραστα μαγική και μυστήρια. Εκεί οδηγεί και η δυνατή μουσική του Παύλου Παυλίδη. Στην απόδραση από την τύρβη. Είναι σπουδαίος ο Παύλος μας.

Και τελικά καταλήγω σε κάτι απολύτως προσωπικά αγαπημένο. Θα προσπαθήσω να σας συγκινήσω για να τ’ αγαπήσετε κι εσείς. Θέλω να πλησιάσω μέσα απ’ τις λέξεις μου όλα τα ωραία και τα μελαγχολικά αυτού του τραγουδιού. Αναφέρομαι Στο Μαγγανοπήγαδο του Νίκου Κυπουργού σε στίχους του Σταμάτη Δαγδενέλη και ερμηνεία από το Δημοτικό Ωδείο Λάρισας. Το τραγούδι μιλάει για την απόμαγευση και την πτώση που ακολουθεί το πέρας της παιδικής ηλικίας και την αρχή της ενηλικίωσης. Δεν είναι αρμονικό το πέρασμα, η μετάβαση απ’ την μια ηλικιακή περίοδο στην άλλη και αυτό το γνωρίζουμε όλοι. Η ανάληψη ευθυνών είναι μια διαδικασία πίεσης με γνωστό συνεπακόλουθο της τήν δυσφορία απ’ τα δεσμά του πολιτισμού. Το τραγούδι παρομοιάζει με πνιγμό το τέλος της ανεμελιάς , με καταποντισμό σε κοσμοχαλασιά. Η αναζήτηση των πηγών ανάτασης του ενήλικα γίνεται στο τραγούδι με παραμυθικό τρόπο επίκληση σε κάποιο στοιχειό για να σώσει τον χαμένο μέσα στα νερά ενός μαγγανοπήγαδου. Υπάρχουν άνθρωποι για τους οποίους η ονειρώδης ζωή δεν τελειώνει ποτέ. Συνήθως πρόκειται για περιπτώσεις που δυστυχούν στη ζωή τους γιατί το σύμπαν που τους εμπεριέχει δεν εφάπτεται καθόλου μ’ αυτό της καθημερινότητας. Η αγορά προχωράει σαν ολετήρας ψυχών και με τον εκφασισμό των πάντων δεν αφήνει κανένα περιθώριο στους παράξενους για να ζήσουν. Μόνο κάποιοι τρελοί καλλιτέχνες μπαινοβγαίνουν απ’ το ασυνείδητο στο συνειδητό. Απ’ το μαγικό στο ορθολογιστικό. Μας παρασύρουν κι εμάς σ’ αυτό το παιχνίδι τους. Στο Μαγγανοπήγαδο και μόνο στο άκουσμα των εξαίσιων παιδικών φωνών της χορωδίας του Δημοτικού Ωδείου Λάρισας επιτελείται μια απαγωγή του ακροατή απ’ το τετριμμένο στο άφατο.

Φωτογραφίες Παύλου Παυλίδη: Χρήστος Κισατζεκιάν / www.livephotographs.com