Γράφει ο
Νίκος Καλλιακμάνης

Σαν ατελεκτασία πνευμόνων χαρακτηρίζεται μία συνισταμένη παραγόντων όπως λοίμωξη, βρογχεκτασία, καταστροφή πνευμονικού παρεγχύματος, ίνωση, που έχει σαν αποτέλεσμα μη καλή έκπτυξη δηλ. δεν μπορεί να εκπτυχθεί ο πνεύμων (ατελεκτασία: μη δυνατότητα έκπτυξης των πνευμόνων) με αποτέλεσμα συρρίκνωση της πασχούσης περιοχής και αναπνευστική ανεπάρκεια.

Η Α.Π. διακρίνεται με οξεία και χρόνια. Στις μεγάλες ηλικίες η οξεία ή χρόνια ατελεκτασία προκαλείται από:

1. 1.    Απόφραξη του αυλού των βρόγχων (βρογχικά εκκρίματα, ενδοβρογχικοί όγκοι, κοκκιώματα, ξένα σώματα).
2. 2.    Πίεση εξωτερική των βρόγχων από διογκωμένους θωρακικούς λεμφαδένες, όγκους, ανευρύσματα, πνευμονικές συλλογές (πλευρίτιδα – πνευμοθώρακας).

Ο ΕΠΙΦΑΝΕΙΟΔΡΑΣΤΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ (Surfactant) ΤΩΝ ΠΝΕΥΜΟΝΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΙΤΑΙ ΑΠΟ ΜΙΓΜΑ ΦΩΣΦΟΛΙΠΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΩΝ ΚΑΙ ΚΥΡΙΟΣ ΣΚΟΠΟΣ ΤΟΥ ΕΙΝΑΙ Η ΕΦΥΓΡΑΝΣΗ ΤΩΝ ΚΥΨΕΛΛΙΔΩΝ, ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΚΗΣ ΤΑΣΗΣ.

ΓΕΝΙΚΑ, Ο ΕΠΙΦΑΝΕΙΟΔΡΑΣΤΙΚΟΣ ΑΥΤΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΕΧΕΙ ΚΥΡΙΑ ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΤΟΥ, ΤΗΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΩΝ ΚΥΨΕΛΛΙΔΩΝ.

ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΓΟΝΤΟΣ ΑΥΤΟΥ ΠΡΟΑΓΕΙ ΣΕ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΑΤΕΛΕΚΤΑΣΙΑΣ, όπως συμβαίνει :

α) στην δηλητηρίαση από Ο_2.

β) πνευμονικό οίδημα.

γ) στο οξύ αναπνευστικό σύνδρομο νεογνών και ενηλίκων.

δ) σε πνευμονική εμβολή.

ΑΙΤΙΑ Α.Π.

• ΝΕΟΠΛΑΣΙΕΣ ΠΝΕΥΜΟΝΩΝ (πρωτοπαθείς – μεταστατικές).
• ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ (πνευμονία, φυματίωση, μύκητες, ιστοπλάσμωση).
• ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΕΓΧΕΙΡΗΣΕΙΣ (ατελεκτασία κατωτέρων λοβών).
• ΣΑΡΚΟΕΙΔΩΣΗ.
• ΑΠΟΦΡΑΞΕΙΣ ΒΡΟΓΧΟΥ ΑΠΟ ΒΛΕΝΝΗ – ΕΚΚΡΙΜΑΤΑ.
• ΞΕΝΑ ΣΩΜΑΤΑ.
• ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΛΟΙΜΩΞΗ (σύνδρομο μέσου λοβού* πνευμόνων).
• ΠΝΕΥΜΟΘΩΡΑΚΑΣ.
• ΠΛΕΥΡΙΤΙΚΕΣ ΣΥΛΛΟΓΕΣ.
• ΠΝΕΥΜΟΚΟΚΚΙΩΣΗ.
• ΔΙΑΜΕΣΗ ΙΝΩΣΗ ΠΝΕΥΜΟΝΩΝ.
• ΟΓΚΟΙ – ΜΑΖΕΣ ΜΕΣΟΠΝΕΥΜΟΝΙΟΥ – ΠΑΡΑΚΕΙΜΕΝΕΣ ΜΑΖΕΣ ΣΕ ΒΡΟΓΧΟΥΣ.

* Είδος χρόνιας ατελεκτασίας όπου σημειώνεται σύμπτωση των τοιχωμάτων κυψελίδων και βρόγχων από παρακείμενους διογκωμένους λεμφαδένες.

ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ – ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΟΛΟΓΙΑ Α.Π.

Τα συμπτώματα και σημεία Α.Π. εξαρτώνται :

1. 1.    Από την ταχύτητα της απόφραξης των βρόγχων.
2. 2.    Από την έκταση του πνεύμονα του εμφανίζει ατελεκτασία
3. 3.    Παρουσία λοίμωξης.

Η οξεία μαζική Α.Π., με συνύπαρξη λοίμωξης προκαλεί – πόνο στο θώρακα – οξεία δύσπνοια – κυάνωση – πτώση αρτηριακής πίεσης – ταχυκαρδία – πυρετό, πολλές φορές shock.

Η βραδεία εξελισσόμενη Α.Π. διαδράμει ασυμπτωματικά ή προκαλεί ελάχιστα συμπτώματα.

Το σύνδρομο μέσου λοβού, είναι συνήθως ασυμπτωματικό και συνοδεύεται από ισχυρούς μεταλλικής χροιάς, μη παραγωγικό βήχα.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ

• Ra ΘΩΡΑΚΑ (F.P.)
• C.T.S. ΘΩΡΑΚΟΣ.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ

• Απόφραξη πάσχοντος βρόγχου (φυσικοθεραπεία – εύκαμπτη βρογχοσκόπηση).
• Κατάλληλη χορήγηση αντιβιοτικών.